تبیین جامعه شناختی رابطه بین احساس محرومیتِ نسبی با مسئولیت‌پذیری اجتماعی(مورد مطالعه شهروندان18 تا 70 سال شهر تبریز

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

فتانه حاجیلو ¹

محمدباقر علیزاده اقدم ²

مصطفی رستمی ³

¹ استادیار گروه علوم اجتماعی دانشکده حقوق وعلوم اجتماعی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

² استاد گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، و مدیر قطب جامعه شناسی سلامت دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

³ دانش آموخته کارشناسی ارشد علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

https://doi.org/10.22067/social.2024.87341.1493

چکیده

رفع نیازهای انسانی از طریق همکاری افراد در جامعه میسر میشود و نیل به اهداف مستلزم وجود احساس مسئولیت اجتماعی در برابر جامعه است. هدف این مقاله آن است که نشان دهد چه رابطه ای بین محرومیت نسبی و مسئولیت پذیری اجتماعی افراد وجود دارد. آیا محرومیت نسبی در بین زنان و مردان متفاوت است و اگر تفاوتی وجود دارد آیا این تفاوت تاثیری بر مسئولیت پذیری اجتماعی افراد دارد یا خیر؟ روش پژوهش پیمایشی و جامعه آماری آن، شهروندان 18 تا 70 سال شهر تبریز می باشند که نمونه گیری از آنها در طی سال 1402 شمسی و به روش خوشه ای تصادفی انجام شده است. گردآوری اطلاعات از طریق پرسشنامه، انجام شده و پایایی پرسشنامه با محاسبه آلفای کرونباخ برای متغیر مسئولیت پذیری اجتماعی0/845 و برای متغیر احساس محرومیت نسبی 0/709 می باشد. یافته ها نشان می دهد میزان مسئولیت پذیری اجتماعی کمتر از میزان متوسط و میزان احساس محرومیت بیشتر از متوسط ممکن در مقیاس تعریف شده برای سنجش این متغیرها است. ضریب همبستگی بین مسئولیت پذیری اجتماعی با متغیر احساس محرومیت نسبی، 0/28- محاسبه شده که نشان می دهد رابطه معنادار و معکوسی بین متغیرها وجود دارد. براساس یافته ها زنان بیشتر از مردان احساس محرومیت را تجربه می‌کنند و این امر سبب کاهش مسئولیت پذیری اجتماعی در بین زنان شده است. براساس نتایج حاصل انجام اقداماتی برای کاهش تبعیض و نابرابری‌های اقتصادی- اجتماعی که منجر به کاهش احساس محرومیت نسبی شود می تواند در افزایش مسئولیت پذیری اجتماعی کارساز واقع شود.

کلیدواژه‌ها

مسئولیت‌پذیری اجتماعی

احساس محرومیت نسبی

جنسیت

رفتار مسئولانه

تبریز

---