Fear of Divorce and Attitude towards Marriage: A Study of Single Women in Tehran

Document Type : Research

Authors

Marjan Rashvand Sorkh Kuleh ¹

Fatemeh Vojdani ²

¹ Assistant Professor, Department of Demography, Faculty of Social Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran

² Associate Professor, Department of Islamic Studies, Faculty of Theology and Religious Studies, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

https://doi.org/10.22067/social.2025.91205.1591

Abstract

The negative attitude towards marriage among the new generation has concerned experts and policy makers in the field of culture and family. This can be a product of diverse issues and problems. The research seeks to investigate the relationship between fear of divorce (and other variables) and attitude towards marriage. This is a cross-sectional survey with a descriptive-correlational design. Accordingly, a district was randomly selected from each of the three main development areas (developed, moderately developed, and underdeveloped) in the 22 districts of Tehran. The statistical population of the study comprises single women aged 20-34 residing in Tehran within districts 3, 8, and 15. A sample size of n=382 people was estimated using Cochran's formula. A combination of multi-stage stratified and simple random sampling methods were employed. The results of the multivariate analysis suggest that, while controlling for all other variables, fear of divorce, dating experience, and social media use have a negative impact, and religiosity and age have a positive bearing on girls' attitudes towards marriage. On the other hand, the path analysis results reveal the mediating and moderating role of fear of divorce in the relationship of social media use, religiosity, and dating experience with girls' attitudes towards marriage. Given that fear of divorce is significantly linked to attitudes towards marriage, and it also pertains to variables of social media use, religiosity, and dating experience, it is recommended to provide necessary training on social media management and media literacy, foster religious beliefs from childhood, hold educational courses, and redefine the model of communication with the opposite sex in universities.
 

Keywords

Fear of Divorce

Attitude Towards Marriage

Friendship Experience

Social Network

Religious Beliefs

Single Girls in Tehran

---

References

1. آزادارمکی، م.ت؛ و ملکی، ا.(1386). تحلیل ارزش‌های سنتی و مدرن در سطوح خرد و کلان. نامۀ علوم اجتماعی، 30(1677)، 97-122.
2. آقامحمدیان‌شعرباف، ح.ر؛ و نیمروزی، ف. (1385).بررسی مقایسه‌ای رضایتمندی زندگی زناشویی در دانشجویان با و بدون روابط غیررسمی قبل از ازدواج.  دومین کنگرۀ سراسری آسیب‌شناسی خانواده در ایران. دانشگاه شهید بهشتی، اردیبهشت 1385.
3. احمدی، ا؛ و جهانگرد، ا. (1399). رتبه‌بندی محلات شهر تهران از نظر سطح برخورداری و کیفیت زندگی با استفاده ازFuzzy TOPSIS. اقتصاد شهری، 5 (1)، 127-148.
4. امامی، ع؛ عسکری‌ندوشن، ع؛ ترکاشوندمرادآبادی، م؛ و ترابی، ف. (1400). تأخیر ازدواج در ایران؛ تحلیل تفاوت‌های شهرستانی در الگوهای تجرد مردان و زنان. مطالعات جمعیتی، 7(1)، 35-65.
5. انتظاری، ا؛ غیاثوند، ا؛ و عباسی، ف. (1397). عوامل مؤثر بر افزایش سن ازدواج جوانان در شهر تهران. برنامه‌ریزی رفاه و توسعۀ اجتماعی. 10(34)، 201-269.
6. اینگلهارت، ر. (1382). تحول فرهنگی در جامعۀ پیشرفته صنعتی. (وتر. م، مترجم). چاپ دوم، تهران: انتشارات کویر.
7. تاج‌بخش، غ.ر؛ و محمدی، ح. (1399). واکاوی دلایل گرایش جوانان به زندگی مجردی و روی‌گردانی از ازدواج. جمعیت، 27(111)، 113-133.
8. خلج‌آبادی‌فراهانی، ف. (1391). تأثیر معاشرت با جنس مخالف قبل از ازدواج بر احتمال طلاق در بین افراد تحصیل‌کرده دانشگاهی. مطالعات راهبردی زنان، 15(58)، 49-92.
9. خلج‌آبادی‌فراهانی، ف؛ کاظمی‌پور، ش؛ و رحیمی، ع. (1392). بررسی تأثیر معاشرت با جنس مخالف قبل از ازدواج بر سن ازدواج و تمایل به ازدواج در بین دانشجویان دانشگاه‌های تهران. خانواده پژوهی، 9(3)، 7-28.
10. خلج‌آبادی‌فراهانی، ف؛ و شجاعی، ج. (1392). بررسی نگرش دانشجویان دانشگاه‌های تهران نسبت به تأثیر معاشرت با جنس مخالف قبل از ازدواج بررضایت زناشویی. مطالعات راهبردی زنان، 16(61)، 149-188.
11. خلج‌آبادی‌فراهانی، ف. (1400). اهمیت ازدواج و تعیین‌کننده‌های آن با تأکید بر نقش نگرش و تجربۀ جنسی قبل از ازدواج در دختران دانشجو در تهران. مطالعات جمعیتی، 7(1)، 3-34.
12. ذوالفقاری، ش. (1392). فراتحلیلی بر پژوهش‌های انجام شده در زمنیۀ عوامل مؤثر بر طلاق. پایان‌نامۀ کارشناسی‌ارشد. دانشکدۀ روانشناسی و علوم‌تربیتی. دانشگاه علامه طباطبایی.
13. رجبی، م؛ و البرزی، ص. (1396). نگاهی جامعه‌شناختی به رابطۀ تماشای ماهواره و دوستی با جنس مخالف. مشارکت و توسعۀ اجتماعی، 2(4)، 1-15.
14. رحیمی، ع؛ کاظمی‌پور، ش؛ و رازقی‌نصرآباد، ح. (1394). تحلیل گذار تجرد زنان و مردان در ایران طی سال‌های 1345 تا 1390. مطالعات اجتماعی ایران، 9(3)، 80-109.
15. رشوند، م. (1397). متمایزکننده‌های وضعیت ازدواج در میان زنان شهر تهران. پایان‌نامۀ دکتری، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه تهران.
16. زینتی، ع. (1382). اسلام و رابطۀ دختر و پسر. مطالعات راهبردی زنان، 7(24)، 85-123.
17. سرایی، ح؛ و اجاقلو، س. (1392). مطالعۀ نسلی تغییر ارزش ازدواج در ایران، مطالعه موردی زنان شهر زنجان. مطالعات توسعۀ اجتماعی ایران، 5(4)، 19-41.
18. سیاح، س؛ کوچک انتار، ر؛ و حسنی، ف. (1397). بررسی مقایسه‌ای سطح تحصیلات و نگرش به ازدواج در بین جوانان دختر و پسر شهر تهران. رویش روانشناسی. 7(3)، 27-36.
19. شهانواز، س؛ منصوره‌اعظم، آ؛ و قاضی‌نژاد، م.( 1399). احتمال وقوع و تحلیل حساسیت پیشران‌های تجرد در ایران.1414. مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 18(46)، 195-220.
20. عسگری‌ندوشن، ع؛ فتوحی‌تفتی، ف؛ و علی‌مندگاری، م. (1397). تفاوت‌های اقتصادی، اجتماعی مرتبط با سن ازدواج زنان در ایران: مطالعۀ تطبیقی دختران جوان در آستانه ازدواج و زنان همسردار 49-15 ساله. فصلنامۀ شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده، 20(79)، 171-210.
21. عظیمی‌هاشمی، م؛ اعظم‌کاری، ف؛ بی‌گناه، م؛ و رضامنش، ف. (1394). ارزش‌ها، نگرش‌ها و الگوهای کنش جوانان در همسرگزینی و روابط پیش از ازدواج. راهبرد فرهنگ، 1(9)، 179-212.
22. علی‌تبار، س.ه؛ قنبری، س؛ زاده‌محمدی، ع؛ و حبیبی، م. (1393). بررسی رابطۀ بین روابط جنسی پیش از ازدواج با نگرش به روابط فرازناشویی. خانواده پژوهی، 2(10)، 255-267.
23. غفاری، د؛ صیدی، م.س؛ و رضایی، خ. ( 1396). تأثیر ماهواره در بی‌ثباتی ازدواج؛ نقش واسطه‌ای دینداری و نگرش مثبت نسبت به رابطه با جنس مخالف. پژوهشنامۀ اسلامی زنان‌ و‌ خانواده، 5(1)، 9-21.
24. غیاثوند، ا. (1402). انگارۀ ازدواج در بین جوانان ایرانی؛ سنخ‌ها و چالش‌ها. مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 22(62)، 479-506.
25. قادرزاده، ا؛ محمدی، ف؛ و محمدی، ح. (1396). جوانان و روابط پیش از ازدواج؛ مطالعۀ کیفی زمینه‌ها، تعاملات و پیامدهای آن. راهبرد فرهنگ، 10(38)، 6-40.
26. قنبری‌برزیان، ع؛ سلمانوندی، ش؛ و فاطمی، ن.س. (1397). تأملی بر تأثیر روابط جنسی پیش از ازدواج بر گرایش به ازدواج مورد مطالعه: دانشجویان دانشگاه اصفهان. پژوهشهای راهبردی مسائل اجتماعی ایران، 7(3)، 33-54.
27. کلانتری، ع.ح؛ روشنفکر، پ؛ و جواهری، ج. (1390) مرور سه دهه تحقیقات علل طلاق در ایران. مطالعات راهبردی زنان، 14(53)، 129-162.
28. کیان‌پور، س؛ فرهنگ، ا.ع؛ و حاجیان، م. (1402). عوامل مرتبط با گرایش جوانان به تجرد (مورد مطالعه: استان همدان). پژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی، 3(7)، 135-168.
29. گیدنز، آ. (1386). چشم‌اندازهای جهانی. (جلائی‌پور. م. ر، مترجم). تهران: طرح نو.
30. مبارکی، ا؛ و شرفی، م. (1398). بررسی رابطۀ بین استفاده از ماهواره، اینترنت و شبکه‌های اجتماعی مجازی و نگرش به دوستی با جنس مخالف قبل از ازدواج (مطالعه موردی: دانشجویان دانشگاه‌های شهر اراک). مطالعات رسانه‌های نوین، 5(18)، 131-166.
31. مرادی، گ؛ و صفاریان، م. (1391). عوامل اجتماعی و اقتصادی مرتبط با افزایش سن ازدواج جوانان (مطالعه موردی شهر کرمانشاه). مطالعات جامعه‌شناسی جوانان، 3(7)، 81-108.
32. مرکز آمار ایران (1395). نتایج تفصیلی سرشماری کشور در 1395. [منبع الکترونیکی] http://amar.sci.org.ir
33. معمار، ث؛ و یزدخواستی، ب. (1394). تجارب زیستۀ دختران شاغل 30 تا 49 سال از تجرد. مسائل اجتماعی ایران، 6(2)، 149-172.
34. نژادابراهیم، ا؛ سعیدی‌فرد، ط؛ وحیدنیا، ن؛ و احمدی، خ. (1395). نقش روابط پیش از ازدواج در خیانت زناشویی. سلامت اجتماعی، 3(4)، 226-299.
35. Fisher, H. E. (2014). The tyranny of love: Love addiction—an anthropologist’s view. Behavioral Addictions ,12(74), 237- 265.
36. Gaughan, M. (2002). The substitution hypothesis: The impact of premarital liaisons and human capital on marital timing. Journal of Marriage and Family, 64(2), 407-419.
37. Hamplova, D. (2003). Marriage and Educational Attainment: A Dynamic Approach to First Union Formation. Institute of Sociological Review, 39(6), 841- 863.
38. Hossain, M. Y., & Islam, R. (2013). Effects of Socio-Economic and Demographic Variables on Age at First Marriage in Bangladesh. Current Research Journal of Biological Sciences, 5(4), 149-152.
39. Lesthaeghe, R., & van de kaa. D.J. (1986). Twee demografische transities? (Two demographic transitions?). Bevolking - Groei en krimp, Mens en Maatschappij, Van Loghum Slaterus, Deventer: Van Loghum Slaterus, pp: 9-24.
40. Lesthaeghe, R., & Surkyn, J. (1988). “Cultural Dynamics and Economic Theories of Fertility Change”. Population and Development Review, 14(1), 1-45.
41. Statistical Center of Iran. (2021). Report of the Statistics Center of Iran. https://www.amar.org.ir ( In Persian)
42. Van de Kaa, D.J. (2001). “Postmodern Fertility Preferences: From Changing Value Orientation to New Behavior”. Population and Development Review, 27(Supp.): 290-331.