##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

مهدی قادری خالد توکلی بهزاد احمدی

چکیده

هدف از پژوهش حاضر ترجمه و تعیین اعتبار و پایایی نسخه فارسی «پرسش‌نامه سرمایه اجتماعی دانش­آموزان نوجوان» (SCQ-AS) بود. روش پژوهش، پیمایش و از نوع مقطعی بود. جامعه آماری مورد مطالعه شامل کلیه دانش‌آموزان دبیرستان­های شهر سقز بودند. ابتدا بر اساس نمونه­گیری خوشه­ای مدارس مدنظر انتخاب، سپس بر اساس نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک حجم نمونه مشتمل بر300 دانش­آموز (160پسر و 140 دختر) انتخاب شدند. اعتبار محتوی پرسش‌نامه از طریق توافق متخصصان، و اعتبار سازه آن از طریق تحليل عاملي تأييدي مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری تعیین شد. پایایی و ثبات دروني پرسش‌نامه نیز از طریق ضريب آلفاي كرونباخ  بررسی شد. داده­ها با استفاده از ورژن 19 نرم‌افزارSPSS  و نرم‌افزار LISREL8.8 تحلیل شدند. نتایج تحلیل عاملی تأییدی مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری، ساختار 4 عاملی پرسش‌نامه را تأیید کرد. مقادیر «شاخص برازش نرم شده» بنتلر- بونت (NFI) برابر با 95/0 و «شاخص برازش تطبیقی» (CFI) برابر با 98/0، نشان از برازش مطلوب مدل داشتند. مقدار «ريشه دوم ميانگين مربعات خطاي برآورد» (RMSEA) برابر با 038/0 به‌دست آمد و ازآن‌جایی‌که این مقدار کمتر از 06/0 است، مي‌توان استدلال کرد که پرسش‌نامه فوق از روایی سازه مطلوبی برخوردار است.این پرسش‌نامه برای اندازه­گیری سرمایه اجتماعی در میان دانش­آموزان نوجوان مناسب است و قابلیت به‌کارگیری در مطالعات اپیدمیولوژیک به‌ویژه مطالعات مرتبط با سرمایه اجتماعی و اثرات آن بر عوامل خطر یا مؤلفه­های سلامت میان دانش‌آموزان نوجوان را داراست.

جزئیات مقاله

کلمات کلیدی

تحلیل عاملی تأییدی, اعتبار, پایایی, سرمایه اجتماعی

مراجع
1. بهرامی، غ. گ. م. و مهدوی، م. (1390). بررسی رابطه سرمایه اجتماعی و مدیریت دانش در دبیرستان¬های دخترانه شهر تبریز، فصل‌نامه علمی پژوهشی تحقیقات مدیریت آموزشی، 2 (4): 90-71.
2. توکل، م. و ناصری¬راد، م. (1391). تبيين نابرابري هاي سلامت و سرمايه اجتماعي غيرمبتلايان و مبتلايان به سرطان مراجعه كننده به انستيتو كانسر دانشگاه علوم پزشكي تهران، پیاورد سلامت، 6 (1): 21-10.
3. فرخ علایی، ف. (1391). طراحی، پایایی وروایی پرسش‌نامه سرمایه اجتماعی دانش‌آموزی(SSCQ) و پیداکردن رابطه بین سرمایه اجتماعی و موفقیت در یادگیری زبان انگلیسی. (پایان¬نامه منتشر نشده کارشناسی ارشد زبان انگلیسی)، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران.
4. فیلد، ج. (1385). سرمایه اجتماعی، ترجمه غلامرضا غفاری و حسین رمضانی، تهران، نشر کویر.
5. قمری، م. (1392). رابطه بين سرمايه اجتماعي و انگيزش دروني با پيشرفت تحصيلي دانش-آموزان دوره متوسطه شهر كرج، فصل‌نامه آموزش و ارزشيابي، 6 (22): 58-45.
6. کاظمی، م. (1387). بررسی عوامل خانوادگی موثر بر سرمایه اجتماعی (مطالعه موردی: دانش-آموزان دبیرستان¬های شهر اصفهان). (پایان نامه منتشر نشده کارشناسی ارشد علوم اجتماعی)، دانشگاه اصفهان، ایران.
7. کیا¬مرثی، آ. و مؤمنی، س. (1392). بررسي ارتباط سرمايه¬ اجتماعي و شادكامي با پيشرفت تحصيلي در دانش¬آموزان دختر دبيرستاني، مجله روانشناسی مدرسه؛ 2 (1): 130-119.
8. محبوبی، ر. (1387). بررسي نقش سرمايه اجتماعي در موفقيت تحصيلي دانش¬آموزان پيش دانشگاهي شهر اروميه. (پایان¬نامه منتشر نشده کارشناسی ارشد علوم اجتماعی)، دانشگاه علامه طباطبایی، ایران.
9. محبی میمندی، م. (1387). بررسی نقش سرمایه اجتماعی والدین در عملکرد تحصیلی دانش-آموزان پسر مقطع دبیرستان شهرستان همدان. (پایان¬نامه منتشر نشده کارشناسی ارشد علوم اجتماعی)، دانشگاه بوعلی سینا همدان، ایران.
10. نازکتبار، ح. و ویسی، ر. (1387). واکاوي رابطه سرمایه اجتماعی با تحصیل فرزندان، مجله فرایند مدیریت توسعه، شماره 68-69، صص 123-149.

11. Abel, T. (2007). Cultural capital in health promotion. In D. V. McQueen, I. Kickbusch, Potvin, L, J. M. Pelikan, L. Balbo, L., Abel, ... & D. V. McQueen (Eds.), Health and modernity: The role of theory in health promotion (pp. 41-71). New York: Springer.
12. Aminzadeh, K., Denny, S., Utter, J., Milfont, T. L., Ameratunga, S., Teevale, T., & Clark, T. (2013). Neighborhood social capital and adolescent self-reported wellbeing in New Zealand: A multilevel analysis. Social Science and Medicine, 84(5), 13-21.
13. Blum, R. W., & Rinehart, P. M. (2001). Reducing the risk: Connections that make a difference in the lives of youth. Minneapolis, MN: Division of General Pediatrics and adolescent Health, University of Minnesota.
14. Borges, C. M., Campos, A. C., Vargas, A. D., Ferreira, E. F., & Kawachi, I. (2010). Social capital and self-rated health among adolescents in Brazil: An exploratory study. BMC Research Notes, 3(1), 1-8.
15. Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J. G. Richardson (Ed.), Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241-258). Westport: Greenwood Press.
16. Carpiano, R. M. (2006). Toward a neighborhood resource based theory of social capital for health: Can Bourdieu and sociology help? Social Science and Medicine, 62(1), 165-175.
17. Carpiano, R. M. (2007). Neighborhood social capital and adult health: An empirical test of a Bourdieu-Based Model. Health and Place, 13(3), 639-655.
18. Cockerham, W. C. (2013). Bourdieu and an update of health lifestyle theory. In Cockerham, W.C. (Ed.), Medical sociology on the move (pp. 127-154). London: Springer.
19. Coleman, J. S. (1988). Social capital in the creation of human capital. The American Journal of Sociology, 94(1), 95-120.
20. De Silva, M. J., McKenzie, K., Harpham, T., & Huttly, S. R. (2005). Social capital and mental illness: A systematic review. Journal of Epidemiology and Community Health, 59(8), 619-627.
21. Dufur, M. J., Hoffmann, J. P., Braudt, D. B., Parcel, T. L., & Karen, R. S. (2015). Examining the effects of family and school social capital on delinquent behavior. Deviant Behavior, 36(7), 1-16.
22. Dufur, M. J., Toby, L., Parcel, & Kelly, P.T. (2013). Does capital at home matter more than capital at school? Social capital effects on academic achievement. Research in Social Stratification and Mobility, 31(3), 1-21.
23. Eriksson, M. (2011). Social capital and health-implications for health promotion. Glob Health Action, 4(1), 5611.
24. Eriksson, U., Hochwälder, J., & Sellström, E. (2011). Perceptions of community trust and safety consequences for children’s wellbeing in rural and urban contexts. Acta Paediatrica, 100(10), 1373-1378.
25. Haghighatian, M. (2010). The effects of family social capital on student's school achievements in Isfahan high schools. Journal of Applied Sociology, 39(3), 21-32.
26. Harpham, T., Grant, E., & Rodriguez, C. (2004). Mental health and social capital in Cali, Colombia. Social Science and Medicine, 58(11), 2267-2278.
27. Hoffmann, J. P., & Dufur, M. J. (2008). Family and school social capital effects on delinquency: Substitutes or complements? Sociological Perspectives, 51(1), 29-62.
28. Islam, M. K. J., Merlo, I., Kawachi, M., Lindstrom, M., & Gerdtham, U. G. (2006). Social capital and health: Does egalitarianism matter? A literature review. International Journal of Equity in Health, 5(1), 1-28.
29. Kawachi, I., & Berkman, L. )2000(. Social cohesion, social capital and health. In L. F. Berkman, L. Kawachi (Eds.), Social epidemiology (pp. 174-190). New York, NY: Oxford University Press.
30. Kawachi, I., & Berkman, L.F.)2001(. Social ties and mental health. Journal of Urban Health, 78(3), 458-467.
31. Kawachi, I., Kennedy, B. P., & Lochner, K. (1997). Long live community: Social capital as public health. The American Prospect, 8(35), 56-59.
32. Kawachi, I., Kennedy, B. P., Lochner, K., & Prothrow-Smith, D. (1997). Social capital, income inequality and mortality. American Journal of Public Health, 87(9), 1491-1498.
33. Kidger, J., Araya, R., Donovan, J., & Gunnell, D. (2012). The effect of the school environment on the emotional health of adolescents: A systematic review. Pediatrics, 129(5), 925-949.
34. Leonard, M. (2005). Children, childhood and social capital: Exploring the links. Sociology, 39(4), 605-622.
35. Lin, N. (2001). Building a network theory of social capital. In N. Lin, K. S. Cook, & R. S. Burt (Eds.), Social capital: Theory and research (pp 1-29). New York: Aldine Transaction.
36. Lin, N., & Peek, M. K. (1999). Social networks and mental health. In A. V. Horwitz, & T. L. Scheid (Eds.), A handbook for the study of mental health (pp 241-257). Cambridge: Cambridge University Press.
37. Lynch, J., & Kaplan, G. )1997(. Understanding how inequality in the distribution of income effect health. Journal of Health Psychology, 2(3), 297-314.
38. McKenzie, K. (2006). Social risk, mental health, and social capital. In K. McKenzie & T. Harpham (Eds.), Social capital and mental health (pp 24-38). London: Jessica Kingsley Publishers.
39. Morrow, V. (1999). Conceptualizing social capital in relation to the wellbeing of children and young people: A critical review, The Sociological Review, 47(4), 744-765.
40. Paiva, P. C. P., Paiva, H. N. D., Oliveira Filho, P. M. D., Lamounier, J. A., Ferreira, E. F. E., ... & Zarzar, P. M. (2014). Development and validation of a social capital questionnaire for adolescent students (SCQ-AS). PLOS ONE, 9(8), e103785.
41. Parcel, T. L., & Dufur, M. J. (2001). Capital at home and at school: Effects on child social adjustment. Journal of Marriage and Family, 63(1), 32-47.
42. Parcel, T. L., Dufur, M. J., & Cornell Zito, R. (2010). Capital at home and at school: A review and synthesis. Journal of Marriage and Family, 72(4), 828-846.
43. Putnam, R. D. (1993). Making democracy work: Civic traditions in modern Italy. Princeton: Princeton University Press.
44. Putnam, R. D. (2000). Bowling alone: The collapse and revival of American community. New York: Simon and Schuster Press.
45. Putnam, R. D., & Goss, K. A. (2002). Democracies in flux: The evolution of social capital in contemporary society. Oxford: Oxford University Press.
46. Rose, R. )2000(. How much does social capital add to individual health? A survey study of Russians. Social Science and Medicine, 51(9), 1421-1435.
47. Sanderfur, G. D., Meier, A. M., & Campbell, M. E. (2006). Family resources, social capital and college attendance. Social Science Research, 35(2), 525-553.
48. Song, L. (2011). Social capital and psychological distress. Journal of Health and Social Behavior, 52(4), 478-492.
49. Tsang, K. K. (2010). School social capital and school effectiveness. Education Journal, 37(1-2), 119-136.
50. Vandewater, E. A., & Landford, J. E. (2005). A family process model of problem behaviors in adolescents. Journal of Marriage and Family, 67(1), 100-109.
51. Virtanen, M., Ervasti, J., Oksanen, T., Kivimaki, M., & Vahtera, J. (2013). Social capital in schools. In I. Kawachi, S. Takao, & S. V. Subramanian (Eds.), Global perspectives on social capital and health (pp 65-85). New York: Springer.
52. Wilkinson, R. (1999(. Income inequality, social cohesion and health. International Journal of Health Services, 29(4), 699-732.
ارجاع به مقاله
قادریم., توکلیخ., & احمدیب. (2019). ترجمه و اعتباریابی پرسش‌نامه سرمایه اجتماعی برای دانش آموزان نوجوان (SCQ-AS). علوم اجتماعی, 15(1), 78-51. https://doi.org/10.22067/jss.v15i1.61718
نوع مقاله
علمی - پژوهشی